Του Καθηγητή Πέτρου Π. Γρουμπού,
Ομότιμου καθηγητή του Πανεπιστημίου Πατρών
Τα τελευταία χρόνια κάποιοι προσπάθησαν να μας πείσουν ότι δεν χρειάζεται η γνώση του παρελθόντος. Σ' αυτό το ιδεολογικό πλαίσιο το παρελθόν αντιμετωπίζεται σαν ένα βάρος, από το οποίο οι κοινωνίες και τα άτομα πρέπει να απαλλαγούν ώστε να περάσουν χωρίς τα ενοχλητικά βαρίδια του παρελθόντος στη νέα εποχή. Ένα νέο μοντέλο έπρεπε να κτισθεί. Αυτό λοιπόν το λαμπρό «νέο μέλλον» έπρεπε και μπορούσε να κατακτηθεί με νέα εργαλεία, βασισμένα μόνο στις «νέες γνώσεις». Όλα από το παρελθόν θεωρήθηκαν ότι έχουν ξεπεράσει την ημερομηνία λήξης τους και είναι άχρηστα!. Η χρήση τους θα επιβραδύνει μόνο την εξέλιξη του νέου και προηγουμένως αδιανόητου μέλλοντος. Αυτήν τη νέα εποχή σηματοδότησε ο Φράνσις Φουκουγιάμα με βιβλίο του: “Το Τέλος της Ιστορίας και ο Τελευταίος 'Άνθρωπος” που συνοψίζεται στην πρόταση: “Η διαλεκτική που έθρεψε τους πολέμους και τις επαναστάσεις σταματά ελλείψει αντιπάλων. Το δημοκρατικό μοντέλο η φιλελεύθερη δημοκρατία κέρδισε. Η Ιστορία τελείωσε”. (Διαλέξεις στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου, 1989)
Αντί οι πολιτισμικές και οικονομικές ιδιαιτερότητες να αντιμετωπισθούν σαν φυσικές ιστορικές νομοτέλειες που ως ζωντανές χρήζουν σεβασμού, και μόνο επειδή συνεισφέρουν στην πολυχρωμία του οικοσυστήματος της ζωής στη Γη, αντιμετωπίσθηκαν σαν ζιζάνια που πρέπει τώρα-άμεσα να ξεριζωθούν για να φυτευτεί το ένα και μοναδικό “παραγωγικό φυτό” οδηγώντας τα πράγματα σε μια καταθλιπτική ομοιομορφία.
Ιδανικό όχημα στα χέρια γιγάντιων συμφερόντων που μπορούσαν τώρα να βλέπουν όλο τον πλανήτη σαν πεδίο δράσης για μια “νέα παγκοσμιοποιημένη κοινωνία”, χωρίς τις “περιττές αντιστάσεις” των κατά τόπους ιθαγενών που επέμεναν να βιώνουν τον δικό τους ιστορικό χρόνο.
Η Δύση και η φιλελεύθερη δημοκρατία μεθυσμένη από τη νίκη απέναντι στο αντίπαλο μοντέλο της Σοβιετικής Ένωσης που έπεσε με πάταγο φαντάστηκε ένα λαμπρό μέλλον όλο δικό της χωρίς αμφιβολίες.
Ήταν οι νικητές και οι νικητές καλούνται να σχεδιάσουν το “λαμπρό” μέλλον.
Στο σημείο αυτό μάλλον η Ιστορία μπήκε στο στόχαστρο, αφού οι νικητές χωρίς να δείξουν ιδιαίτερη σοφία – η εξουσία τυφλώνει – επέλεξαν να γίνουν και εξουσιαστές.
Αφού: "Όποιος ελέγχει το παρελθόν ελέγχει το μέλλον - Όποιος ελέγχει το παρόν ελέγχει το παρελθόν" Όργουελ Τζορτζ.
Η επίθεση λοιπόν στην Ιστορία ήταν και είναι ένα εργαλείο για τον έλεγχο, για τον έλεγχο του μέλλοντος. Το “σβήσιμο” της ιστορίας, η παραποίησή της μειώνει τις αντιστάσεις και οδηγεί στο μέλλον χωρίς ..περιττές ερωτήσεις και γιατί.
Οι «νικητές» θεώρησαν ότι στα καθημερινά περιστασιακά ανεπίλυτα και δύσκολα ζητήματα της κοινωνίας μας και στις εφαρμοζόμενες στρατηγικές που σχεδιάζονταν θα μπορούσαν να αγνοήσουν το «παρελθόν». Ωστόσο, αυτό το είδος άγνοιας οδήγησε την ανθρωπότητα να πάρει καταστροφικές και οδυνηρές αποφάσεις στο παρελθόν(άπειρα τα παραδείγματα).
Οι προφυλάξεις που βασίζονται στη γνώση και τα διδάγματα του παρελθόντος δεν ήταν μόνο περιττές αλλά ήταν επιζήμιες για την ανάπτυξη της «νέας παγκοσμιοποιημένης μας κοινωνίας». Οι παλιές πρακτικές, συνήθειες και εμπειρίες έπρεπε να μείνουν θαμμένες και να ξεχασθούν. Αυτές μας κατέστρεψαν! Μόνο οι νεοφώτιστοι “μουτζαχεντίν” της νέας “παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας” δεν έβλεπαν - ή παρίσταναν ότι δεν έβλεπαν - τις ρωγμές στις κοινωνίες που δρούσαν. Και συνέβη αυτό που οι Αρχαίοι Έλληνες το έχουν περιγράψει με τον καλύτερο τρόπο στο σχήμα: Ύβρις-Άτη-Νέμεσις-Τίσις. Η Αλαζονεία οδηγεί τους ανθρώπους να διαπράττουν την Ύβρη… Οι Θεοί τους στέλνουν την Άτη, να τους θολώσει το νου και να διαπράξουν χειρότερες ανοησίες… Κι ύστερα έρχεται η Νέμεσις, δηλαδή η Τιμωρία τους… Τελικά, και η Τίσις, η Καταστροφή τους!
Με τεχνικούς σύγχρονους όρους και με ορολογία δανεισμένη από την σύγχρονη εφαρμοσμένη ρομποτική που τόσα έχει προσφέρει: γνωρίζουμε (και αν όχι θα έπρεπε) ότι τα συστήματα έχουν μνήμη που δεν μπορεί να αγνοηθεί. Και αυτό ισχύει και για όλα τα φυσικά και ανθρωπογενή συστήματα (κοινωνικές ομάδες -έθνη) .
Η συνολική απόκριση ενός συστήματος ισούται με την απόκριση βάση των αρχικών του συνθηκών συν την απόκριση που οφείλεται στην είσοδο του συστήματος για το επόμενο χρονικό διάστημα. ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΑΠΟΔΕΔΕΙΓΜΕΝΟ ΕΙΤΕ ΜΑΣ ΑΡΕΣΕΙ ΕΙΤΕ ΟΧΙ.
Ωστόσο, σήμερα επιμένουμε (και κυρίως η νέα γενιά) να ξεχάσουμε αυτή τη θεμελιώδη μαθηματική θεωρία. Ως αποτέλεσμα αυτής της πρακτικής, ο κόσμος σήμερα αντιμετωπίζει πολλά δύσκολα και άλυτα προβλήματα όπως η κλιματική αλλαγή, η υπερβολική χρήση πόρων, η κατάχρηση της ενέργειας, η σπατάλη τροφίμων, η ρύπανση, η παράνομη μετανάστευση και η εκμετάλλευση του ανθρώπου, οι κίνδυνοι για την υγεία, συγκρούσεις και οικονομικές και χρηματοπιστωτικές αστάθειες. Και τι πρέπει να κάνουμε?
Παλαιότερες γνώσεις και άπειρες εμπειρίες υπάρχουν παντού γύρω μας. Η μόνη κύρια πηγή της ύπαρξής των είναι ότι οι τεράστιες ποσότητες δεδομένων που αποθηκεύτηκαν σε πολλές διαφορετικές μορφές σε όλο τον κόσμο. Επιπλέον, κάθε μέρα προστίθενται νέα δεδομένα από τη δυναμική συμπεριφορά των φυσικών και / ή ανθρωπογενών συστημάτων. ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ ΝΕΑ ΓΝΩΣΗ ΠΡΟΣΤΙΘΕΤΕ. Πρέπει να μελετήσουμε όλα αυτά, να τα αναλύσουμε και να τα χρησιμοποιήσουμε με προσοχή, συστηματικά αλλά κυρίως με σοφία και σύνεση.
Η ιστορική παρακαταθήκη των Ελλήνων είναι από τις πιο παλιές και συνάμα διδακτικές, αφού από δω ξεκίνησαν οι ιδέες που αποτελούν τη βάση του Δυτικού Πολιτισμού. Δεν υπάρχει Πολιτισμός αν αφαιρέσεις τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη, τον Πυθαγόρα, τον Ηράκλειτο, τον Σοφοκλή, τον Σόλωνα, τους τρείς ιεράρχες της Ορθοδοξίας ....κ..ά.
Τέτοιες τυρβώδεις ιστορικές στιγμές όχι μόνο έχουμε ανάγκη την Ιστορία για να κατανοήσουμε και το παρόν και να καταλάβουμε το μέλλον, αλλά επιβάλλεται να σκάψουμε βαθιά για να ανασύρουμε κρυμμένη γνώση ώστε να βοηθήσουμε και άλλους λαούς που δεν έχουν αυτόν τον ιστορικό πλούτο.
Οι καιροί είναι πολύ δύσκολοι.
Οι καιροί ου μενετοί. Θουκυδίδης 460-394 π.Χ
Οι ευθύνες μας μεγάλες.
Οφείλουμε να πάμε να ψηφίσουμε όλοι στις Εθνικές μας εκλογές στις 7 Ιουλίου.
Ας θυμηθούμε και τον εθνικό μας ποιητή Παλαμά:
Γνώμες, καρδιές, όσοι Έλληνες,
ό,τι είστε, μην ξεχνάτε,
δεν είστε από τα χέρια σας
μονάχα, όχι. Χρωστάτε
και σε όσους ήρθαν, πέρασαν,
θα “ρθούνε, θα περάσουν.
Κριτές, θα μας δικάσουν
οι αγέννητοι, οι νεκροί.
BLOG COMMENTS POWERED BY DISQUS
