Ήταν 1η Μαΐου του 1886 όταν οι εργάτες του Σικάγου ξεσηκώθηκαν και άρχισαν να διεκδικούν οκτάωρο και καλύτερες συνθήκες εργασίας. Όλο αυτό το κίνημα καταπνίγηκε στο αίμα. Η αρχή όμως είχε γίνει…
Μερικά χρόνια αργότερα τη σκυτάλη πήρε η Αθήνα το 1893, με πρωτοβουλία του Σταύρου Καλλέργη που ηγείτο του Κεντρικού Σοσιαλιστικού Συλλόγου όχι την 1η Μαΐου αλλά στις 2 Μαΐου που έπεφτε ημέρα Κυριακή πραγματοποιήθηκε μαζική συγκέντρωση στο Στάδιο όπου συμμετείχαν πάνω από 2000 σοσιαλιστές και εργαζόμενοι. Μια επεισοδιακή εκδήλωση όπου οι συγκεντρωμένοι ενέκριναν ψήφισμα το οποίο απέστειλαν στον Πρόεδρο της Βουλής. Αυτή ήταν η πρώτη ελληνική Πρωτομαγιά.
Μια Πρωτομαγιά που έμελε να σημαδέψει τη πολιτική ζωή του τόπου και να αφήσει τη σφραγίδα του ο Σταύρος Καλλέργης. Αλήθεια ποιος πραγματικά ήταν ο ιδεολόγος σοσιαλιστής Σταύρος Καλλέργης και πόσοι από εμάς θυμόμαστε την ιστορία του;
Ο Σταύρος Καλλέργης γεννήθηκε στο Χουμέρι Μυλοποτάμου Κρήτης το 1865 και έφυγε από τη ζωή 1926 στην Κρήτη, υπήρξε ένας από τους προδρόμους του σοσιαλιστικού κινήματος στην Ελλάδα, πληρεξούσιος της Κρητικής Πολιτείας και εκδότης του εντύπου Σοσιαλιστής. Γόνος εκδιωγμένων βυζαντινών που κατοίκησαν στην Κρήτη. Ο πατέρας του Γεώργιος Καλλέργης πολέμησε το 1866 στο Αρκάδι με αποτέλεσμα να επικηρυχτεί από τις Τουρκικές αρχές. Μετά το ολοκαύτωμα ο Σταύρος Καλλέργης μαζί με τον μεγάλο του αδελφό και τους γονείς τους, εγκαταλείπουν το Χουμέρι Μυλοποτάμου της Κρήτης και ανεβαίνουν Αθήνα. Εκεί ο πατέρας του προσλαμβάνεται στο παλάτι επί βασιλείας Γεωργίου του Α΄.
Ενώ ο Σταύρος Καλλέργης μεγάλωσε σε μια αστική οικογένεια με τις αρχές όπως τις επέβαλε το περιβάλλον της Αυλής. Εκείνος ακλούθησε ως φοιτητής της Αρχιτεκτονικής Σχολής του Πολυτεχνείου το δύσκολο φοιτητικό αγώνα της επανάστασης και των ιδεών. Αντίκτυπο αυτής της ενασχόλησής του ήταν και η απομάκρυνση του πατέρα του από την Αυλή του Γεωργίου του Α’. Με αποτέλεσμα η οικογένειά του να επιστρέψει στην Κρήτη.
Το 1890 ο Σταύρος Καλλέργης θα ιδρύσει τον Κεντρικό Σοσιαλιστικό Σύλλογο στην Αθήνα, ο οποίος θα αποτελέσει τον πρώτο σοσιαλιστικό πυρήνα στην Ελλάδα. Μετά από ελάχιστο χρονικό διάστημα το κίνημα αυτό άρχισε να εξαπλώνεται σε όλη τη χώρα και να δημιουργούνται πυρήνες, τότε ο Καλλέργης ίδρυσε την εφημερίδα «Σοσιαλιστής» η οποία εκδιδόταν κάθε δύο μήνες. Οι απόψεις του για την εποχή άκρως επαναστατικές έως ουτοπικές θα μπορούσε να τις χαρακτηρίσει κανείς. Στο πρόγραμμα του μεταξύ άλλων περιλαμβανόταν απόλυτη ελευθερία λόγου και συνείδησης, 8ωρη εργασία, κατώτατο μισθό, αργία την Κυριακή κ.ά.. Η πραγματοποίηση αυτών των στόχων κατά τον Καλλέργη μπορούσαν να επιτευχθούν αν ένα σοσιαλιστικό κόμμα κατάφερνε να κατακτήσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Είναι εκείνος που οργανώνει το 1893 την πρώτη εργατική πρωτομαγιά στην Ελλάδα, μετά την ομιλία του κατευθύνετε στην βουλή και δίνει το παρακάτω ψήφισμα στον πρόεδρο της Βουλής: «Συνελθόντες σήμερον την 2 Μαΐου, ημέραν Κυριακήν και ώραν 5 μ.μ. εν τω Αρχαίω Σταδίω, οι κάτωθι υπογεγραμμένοι μέλη του Κεντρικού Σοσιαλιστικού Συλλόγου» και υπό μισθόν πάσχοντες εψηφίσαμεν:
Α) Την Κυριακήν να κλείωσι τα καταστήματα, καθ' όλην την ημέραν, και οι πολίται ν' αναπαύωνται.
Β) Οι εργάται να εργάζωνται 8 ώρας την ημέραν.
Γ) Ν' απονέμηται σύνταξις εις τους εκ της εργασίας παθόντας και καταστάντας ανικάνους προς διατήρησιν εαυτών και της οικογενείας των.
Δ) Το συμβούλιον του «Κεντρικού Σοσιαλιστικού Συλλόγου» να επιδώσει το ψήφισμα εις την Βουλήν».
Ο τότε Πρόεδρος της Βουλής αρνείται να το δεχθεί. Τότε ο Καλλέργης όρθιος από τα θεωρεία απαιτεί την ανάγνωση ενός ψηφίσματος που φέρει «υπογραφάς σοσιαλιστών εργατών» όπως χαρακτηριστικά έλεγε. Για την πράξη του αυτή συνελήφθηκε και καταδικάστηκε σε φυλάκιση, η εν λόγω ενέργειά του συνέβαλε ώστε την επόμενη χρονιά ο εορτασμός της Πρωτομαγιάς να είναι ενωτικός. Όμως κατά την Πρωτομαγιά του 1894 έγιναν πολλές συλλήψεις (μεταξύ των συλληφθέντων ήταν και ο Καλλέργης) και ο εορτασμός της Εργατικής Πρωτομαγιάς απαγορεύτηκε στο εξής. Στη συνέχεια ο Καλλέργης, αφού δικάστηκε και αθωώθηκε, κατέφυγε στο Παρίσι, όπου γνωρίστηκε με τον Ζαν Ζωρές, τον Εμίλ Ζολά, τον Πιοτρ Κροπότκιν και άλλους. Κατά την επιστροφή του στην Αθήνα δέχθηκε πολεμική από πρώην συνεργάτες του, ενώ οι προσπάθειες που έκανε για την επανέκδοση της εφημερίδας του «Σοσιαλιστής» δεν βρήκαν ανταπόκριση. Απογοητευμένος και πτωχός επέστρεψε στην Κρήτη και τούτο γιατί το μεγαλύτερο μέρος της περιουσίας του το είχε δώσει για τις ανάγκες του σοσιαλιστικού κινήματος.
Υγ. Θα μπορούσα να έχω γράψει πολλά ακόμα για τον Καλλέργη και τον τρόπο που του συμπεριφέρθηκαν οι πολιτικοί του σύντροφοι και συνοδοιπόροι … Για την ώρα μένω σε αυτά. Ένα λουλούδι, σε αυτή την πρωτομαγιά στην πρώτη ελληνική πρωτομαγιά.
BLOG COMMENTS POWERED BY DISQUS